Promocja książki >> poeci
poeci > Augustyn Suski - Bogdan Weron - Wanda Czubernatowa - Roman Dzioboń - Ludwina Jarząbek - Wanda Szado-Kudasikowa
Augustyn Suski (1907 - 1942)
wierny sobie i Polsce..."
/Augustynowi Suskiemu-Stanisław Nędza Kubiniec/
"On / Augustyn Suski / musiał powiedzieć - "nie! zdradzie" i musiał powiedzieć to głośno. Stworzył organizację zbrojną, gdyż uważał, że ci bracia górale, którzy utworzyli "Goralenvolk" i poszli na współpracę z Niemcami - zdradzili. Zdradzili ojczyznę, zdradzili wiarę, Pana Boga i ród góralski. Augustyn Suski stając na czele Konfederacji Tatrzańskiej - uczynił to - co powinien uczynić prawdziwy syn Podhala..."
/Jest to fragment przemówienia Wójta Gminy Szaflary mgr inż. Stanisława Ślimaka podczas odsłonięcia
i poświęcenia pomnika Augustyna Suskiego, które miało miejsce w naszej gminie 4 sierpnia 2002 roku w 60. rocznicę męczeńskiej śmierci Naczelnika Konfederacji/
Augustyn Suski urodził się 8 listopada 1907 roku w Szaflarach. Ukończył gimnazjum nowotarskie i studia polonistyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim.
Mimo upływu lat Augustyn Suski jest i pozostanie dumą nie tylko Szaflar, gdzie się urodził, ale chlubą całego Podhala!
Dnia 20 lutego 2001 roku Rada Gminy Szaflary podjęła doniosłą uchwałę, że w 60. rocznicę męczeńskiej śmierci Augustyna Suskiego w koncentracyjnym lagrze Oświęcimia zastanie wzniesiony pomnik na Rynku w Szaflarach, który godnie upamiętni postać tago wybitnego człowieka. Myśl o wzniesieniu takiego monumentu dojrzewała od wielu lat. W tym celu wydzielono nawet niegdyś odpowiedni skrawek i zasadzono na nim kilka świerków. Drzewa już wyrosły i stanowią dzisiaj naturalne tło dla pomnika, którego budowa przez wszystkich jest oczekiwana.
Także namysł wywiedziony ze znamiennej strofy wiersza Augustyna Suskiego: "ostatnie haw, jak wanta w ziem zaparto...". Idąc za taką myślą Poety pomnik ten będzie - "wantą w ziem zapartą", a na niej zostanie umieszczone popiersie Augustyna Suskiego oraz stosowne napisy. Chcemy wszyscy, aby ten pomnik - wyprowadzony z wiersza poety, jakby z wnętrza jego duszy - przemawiał prawdą swej szczerości i prostotą wiejskiej skromności.
Dla głębszego uwydatnienia podstawowej idei pomnika zacytujemy fragment wiersza zawierający zwrot "ostatnie haw, jak wanta w ziem zaparto...". Oto końcowe strofy wiersza pt "Ból":
nie spole sie - przetopie
Bo z iskry jek wyseł ciupagi i wanty
jak wartki hrom
Coby się wąglić rokami i wkrwawić się w końcu na popiół
Po scęscie niek ludzie się garnom,
choćby ku słonku - joś nim nie pódem,
ostane haw, jak wanta w ziem zaparto...
Oni niek idom!...ludzie!...
Słowa "wypławiem sie w ogniu" uderzają przeczuciem losu Augustyna Suskiego, który po torturach w katowni gestapo w zakopiańskim "Palace" został wywieziony do Tarnowa , natępnie do Oświęcimia, gdzie został zamęczony i spalony w krematorium w dniu 24 maja 1942 roku.
Odsłonięcie pomnika nastąpiło 4 sierpnia 2002 roku w związku z 60. rocznicą 
śmierci Augustyna Suskiego w KL Auschwitz.
Wzniesiony pomnik Augustyna Suskiego w Szaflarach jest dopełniniem wcześniejszych działań, które miały na celu przypomnienie patriotycznej postawy Poety, poświadczonej złożoną ofiarą z własnego życia - w walce z hitleroweskim najeźdźcą. Najwcześniej, bo w 1973 roku Koło Szaflary Związku Podhalan w Chicago przyjęło imię Augustyna Suskiego.
W rodzinnych Szaflarach nazwano Jego imieniem najpierw główną ulicę przez wieś, a w 1987 roku - w 80. rocznicę urodzin i 45. rocznicę śmierci - odbyła się podniosła uroczystość odsłonięcia tablicy pamiątkowej na domu rodzinnym Poety.
Od ośmiu lat Szkoła Podstawowa w Szaflarach organizuje co roku Konkurs Recytatorski im. Augustyna Suskiego "Strofy o Ojczyźnie", który swym zasięgiem wykroczył już daleko poza Podhale.
Także w dniu 8 listopada 1998 roku nadano szkole w Szaflarach imię Augustyna Suskiego oraz urządzono w reprezentacyjnym holu odpowiednią ekspozycję dokumentów i tablicę pamiątkową z brązu.
W hołdzie Augustynowi Suskiemu, samorodny poeta z Kościelisk - Stanisław Nędza Kubiniec napisał wiersz, a oto jego fragment:
ale tyś był pośród nas najpierwszy
słowa twoje pełne były żaru
i chodziłeś w białym pióropuszu.
Paru spośród nas pożarł Oświęcim
a ty jeden sięgnołeś po sławę
słąwne dzieje Podhala na nowoś nakręcił
i hetmańską podniosłeś buławę.
Tym niekwestionowanym tytulem do "buławy i sławy" na zawsze pozostanie fakt, że Augustyn Suski ocalił honor górali i Podhala. "Homor nakazuje są to jego własne słowa, które legły u podstaw Konfederacji tatrzańskiej - by Gorallenvolk został zdławiony przez samych Podhalan". Za tę sprawę oddał on swoje młode życie.
Rok 2002 został ogłoszony - Rokiem Augustyna Suskiego na Podhalu. Ta inicjatywa miała na celu przyczynić się do pogłębienia wiedzy o czasach wojny i okupacji na Podhalu oraz służyć oddaniu należnej czci żołnierzom "podziemnej walki na szczytach".
W stulecie urodzin Augustyna Suskiego odbyła się w Szaflarach, 8-9 listopada 2007 r., dwudniowa konferencja naukowa Augustyn Suski - Naczelnik Konfederacji Tatrzańskiej, poeta, patriota, ludowiec"